* به مناسبت 20 مهر روز بزرگداشت لسان الغیب حافظ شیرازی *

خواجه شمس‌الدین محمد شیرازی متخلص به حافظ ، غزلسرای بزرگ و از خداوندان شعر و ادب پارسی است . وی حدود سال ۷۲۶ هجری قمری در شیراز متولد شد. علوم و فنون را در محفل درس استادان زمان فراگرفت و در علوم ادبی عصر پایه‌ای رفیع یافت . خاصه در علوم فقهی و الهی غور و تأمل بسیار کرد و قرآن را با چهارده روایت مختلف از بر داشت. گوته دانشمند بزرگ و شاعر و سخنور مشهور آلمانی دیوان شرقی خود را به نام او و با کسب الهام از افکار وی تدوین کرد . دیوان اشعار او شامل غزلیات ، چند قصیده ، چند مثنوی ، قطعات و رباعیات است. وی به سال ۷۹۲ هجری قمری در شیراز درگذشت. آرامگاه او در حافظیه شیراز زیارتگاه صاحبنظران و عاشقان شعر و ادب پارسی است.


خواجه شمس الدین محمّد حافظ شیرازی، که به حق صدای سخن عشق در ادب پارسی است و به همین جهت، یادگار ارزشمندی است که زیر گنبد دوّار و پرحادثه قرون و اعصار، سرافراز و پرافتخار مانده، از قلّه های دست نایافتنی و پرجاذبه ادب، عرفان و عشق است.
به راستی کسی را می توان در این مرز و بوم سراغ گرفت که از نام و شعر حافظ بی خبر باشد و دست کم غزلی یا بیتی از اشعار او، این پرآوازه ترین غزل سرای ایران نشنیده باشد؟



حرف حافظ تمام نشدنی است؛ برای این که حرف این مردم است. حرف گذشته دور و دراز یک کشور. حافظ، فشرده کل تاریخ ایران را در این مجموعه نسبتا کم حجم، یعنی غزلیاتش جای داده است. حافظ، حافظه ماست.
حافظ مهربان ترین و زود آشناترین و در عین حال دست نایافتنی ترین شاعر جهان است که در فاصله ای از بدایت تا نهایت جاری است. او رودخانه ای است که به فراخور ظرف، از هر جای آن می توان برداشت.


مرحوم دهخدا در لغت نامه، در مورد القاب خواجه حافظ شیرازی می نویسد: «به اتفاق تذکره نویسان، لقب اصلی حافظْ شمس الدین است، ولی پس از وفات او، اهل ذوق و عرفانْ وی را به القاب ذیل خوانده و ستوده اند: بلبل شیراز، لِسانُ الغیب، خواجه عرفان، خواجه شیراز، ترجمان الحقیقه، کاشف الحَقایق، تَرجمانُ الاسرار، مَجذوبِ سالک، تَرجمانُ اللسان و لقب هایی دیگر».